Loading
KPT-NEWS.COM

អនុសាសន៍សម្ដេចតេជោ«ថ្ងៃនេះ ថ្ងៃស្អែក កុំឲ្យមានគ្រោះថ្នាក់ចរាចរណ៍», «បើស្រវឹង កុំបើកបរ»

moon-PC

moon-iphon

អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​៖ ដំណើរ​សេដ្ឋកិច្ច ឆ្នាំ ២០១២

​ហៀ​ល វែ​ល​ឌី​

​អ្នក​ទស្ស​ទាយ​ចិន​មួយចំនួន បានប្រកាសថា ឆ្នាំ ២០១២ ឆ្នាំរោង នឹង​ជា​ឆ្នាំ​នៃ​ការងាយ​ផ្លាស់ប្តូរ​ជាពិសេស​។ ដោយ​អះអាងថា មិនចាំបាច់​ជឿ​តារា​រាសី​ចិន ផ្អែក​តាម​ការសិក្សា​មួយចំនួន និង​ការកត់ត្រា​ទុក​នូវ​ស្ថានភាព​សេដ្ឋកិច្ច និង​នយោបាយ​ក្នុង​តំបន់ និង​ពិភពលោក Vikram Nehru នៃ​ទាយ​ជ្ជ​ទាន Carnegie ធ្វើការ​ប្រមាណ​ថា ឆ្នាំនេះ អាចជា​ឆ្នាំ​មួយ​ដែល​វឹកវរ​សំរាប់ អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​។ ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១២ អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍ ប្រឈម​នឹង​លទ្ធភាព​មាន​ភាពមិនច្បាស់លាស់​ខាង​សេដ្ឋកិច្ច ដែល​បង្កឡើង​ដោយ​ការលំបាក​ខាង​ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច នៃ​បណ្តា​ប្រទេស​ជឿនលឿន (​ពិសេស អឺរ៉ុប តែ​ក៏មាន​សហរដ្ឋអាមេរិក និង​ជប៉ុន ផង​) ក៏ដូចជា លទ្ធភាព នៃ​ការ​ថយ​ល្បឿន​ថែមទៀត​របស់​ចិន​។

​សេដ្ឋកិច្ច​នៃ​បណ្តា​ប្រទេស​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍ មិន​គ្រាន់តែ​ស្ថិត​ក្នុងចំណោម​សេដ្ឋកិច្ច​ដែល​ចាត់ទុកថា​មាន​ភាព​បើកចំហរ​បំផុត ចំពោះ​ពាណិជ្ជកម្ម និង​លំហូរ​ហិរញ្ញវត្ថុ​ក្នុង​ពិភពលោក​ទេ តែ ក៏មាន​សមាហរណកម្ម​យ៉ាង​ជិតស្និត តាមរយៈ​បណ្តាញ​ផលិតកម្ម​ជាមួយ​ចិន ហើយ​តាមរយៈ ចិន ជាមួយ​ទីផ្សារ​សហរដ្ឋអាមេរិក និង​អឺរ៉ុប​។ ការបើកចំហរ​ចំពោះ​ពាណិជ្ជកម្ម និង​ហិរញ្ញវត្ថុ បាន​នាំអោយ​សេដ្ឋកិច្ច​ទាំងឡាយ​នៅ​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​បានទទួល​ផលចំណេញ​យ៉ាង​សម្បើម តែ ភាព​បើកចំហរ​ពេលនេះ បានធ្វើអោយ​សេដ្ឋកិច្ច​ទាំងនោះ មាន​ភាព​ងាយ​រងគ្រោះ​ពី​សកម្មភាព​នៃ​សេដ្ឋកិច្ច​ដ៏​ទៃ​។​

 

​មេដឹកនាំ អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍ ត្រូវតែមាន​ការព្រួយបារម្ភ​។ មានលទ្ធភាព​យ៉ាង​ធំ​ថា អឺរ៉ុប ដែលជា​ដៃគូ​ពាណិជ្ជកម្ម​ធំ​បំផុត​របស់​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍ នឹង​ធ្លាក់ចូល​ស្ថានភាព​ធ្លាក់ចុះ​នៅ​ឆ្នាំ ២០១២ នេះ​បើ​ថា​អ្វីៗ វា​ប្រព្រឹត្តិ​ទៅ​យ៉ាង​ល្អ​ទេ​។ ផលប៉ះពាល់​ពាណិជ្ជកម្ម មាន​អ្នក​ដឹងលឺ​ច្រើន តែ​អាច​ថា​ប៉ាន់ស្មាន​មិនទាន់​ដល់​នៅឡើយ ពិសេស បើសិនជា ការធ្លាក់ចុះ​នៃ​អឺរ៉ុប ធ្វើអោយ​ឈប់​នូវ​ការ​ងើប​ឡើងវិញ​ទាំងស្រុង​នៅ​សហរដ្ឋអាមេរិក​។ ប្រតិឃាត​ហិរញ្ញវត្ថុ លំបាក​នឹង​រំពឹងថា​យ៉ាងណាៗ បាន​ណាស់ ព្រោះ ទីផ្សារ​ហិរញ្ញវត្ថុ​សកល កំពុង​តែមាន​សមាហរណកម្ម​យ៉ាង​ស្អិតរ​មួ​ត ដែល​ការកើនឡើង​ភ្លាមៗ ក្នុង​សេចក្តីត្រូវការ​សាច់ប្រាក់ បន្ទាប់ពី​គ្រោះ​មិនល្អ ឬ​ការភ្ញាក់ផ្អើល​អ្វីមួយ​នៅ​អឺរ៉ុប អាច​នឹង​ប្រែ​ដោយ​ងាយ​ទៅជា ការប្រែក្រឡាស់​មូលធន (capital reversal) នៅ​ផ្នែក​ម្ខាង​ទៀត​នៃ​ពិភពលោក​។​

​ក្នុង​ដំណើរ​កាលពី​ពីរ​ឆ្នាំ​កន្លងទៅនេះ សាច់ប្រាក់​ដែល​បាន​ចាក់​បញ្ចូល​ទៅក្នុង​ប្រព័ន្ធ​ហិរញ្ញវត្ថុ សកល ដោយ​ធនាគារកណ្តាល​អឺរ៉ុប និង​ស្ថាប័ន​ធន​បំរុង​សហព័ន្ធ​សហរដ្ឋអាមេរិក បាន​ហូរ​យ៉ាង​លឿន​ទៅ​ទើ​នឹង​ច្រាំង​នៃ​ប្រទេស​អាស៊ី​ភាគ​អាគ្នេយ៍ ដើម្បី​ស្វែងរក​ចំណូល​ខ្ពស់​។ លំហូរ​ទាំងនោះ ក៏​អាច​នឹង​ប្រែ​ក្រឡាស់​ទិសដៅ​យ៉ាង​ងាយ​ដែរ​។ នេះ ជា​បាតុភូត​មួយ ដែល​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​បានឃើញ​បី​ដង​ហើយ ក្នុងការ​ចងចាំ​ថ្មី​នេះ គឺ មុន​វិបត្តិ​ហិរញ្ញវត្ថុ​អាស៊ី រួច​ទៅ ការ​ដួល​លំ​នៃ​ធនាគារ Lehman Brothers ឆ្នាំ ២០០៨ និង (​មួយចំណែក​ណា​នោះ​) ដំណើរ​ឈាន​មករ​ហូត​ដំណាច់ឆ្នាំ​កន្លងទៅ​។ បើសិនជា​វា​កើតមាន​ម្តងទៀត ស្ថានភាព​វិបត្តិ​ចំពោះ​សាច់ប្រាក់ (​ឬ សន្ទនីយ៍​ភាព​) អត្រា​ការប្រាក់ និង​អត្រា​ប្តូរប្រាក់ ក៏ដូចជា​ការវិនិយោគ និង​កំណើន អាច​នឹង​លំបាក​គ្រប់គ្រង​ជាមិនខាន​។ ឥណ្ឌូនេស៊ី ជា​ប្រទេស​ដែលមាន​ភាព​ងាយ​រងគ្រោះ​ជាងគេ ក្នុងន័យនេះ ដោយសារ​ភាគហ៊ុន​ដ៏​ធំ​នៃ​ទ្រព្យសកម្ម​ហិរញ្ញវត្ថុ​រយៈពេល​ខ្លី ជា​របស់​អ្នក​មិន​តាំង​លំនៅ​ក្នុងស្រុក ហើយ មកដល់ពេលនេះ ថៃ និង​ម៉ាឡេស៊ី ក៏​ស្ថិតក្រោម​ឥទ្ធិពល​នេះ​។​

​ការថយចុះ និង​ការធ្វើ​តុល្យ​កម្ម​ឡើងវិញ​របស់​ចិន ចំពោះ​ប្រភព​ក្នុងស្រុក បន្ថែម​មួយ​ស្រទាប់ ទៀត​នៃ​ភាពមិនច្បាស់លាស់​សំរាប់​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​។ ផលិតផល​ក្នុងស្រុក​សរុប របស់​ចិន មាន​ទំហំ​ពីរដង​កន្លះ​នៃ​អាស៊ីអាគ្នេយ៍ ហើយ​ពេលនេះ​ជា​អ្នក​នាំចូល​ធំ​បំផុត​ទី​ពីរ​នៃ​ពិភពលោក​។ ក្នុង​តែមួយ​ជំហាន​ខុស ដោយ​អ្នករៀបចំ​គោលនយោបាយ​ចិន ខណៈ​ពួកគេ​ស្វះស្វែង​ធ្វើយ៉ាងណា​អោយមាន​ការចុះ​ចត​តាម​សម្រួល ឬ ផលវិបាក​ដែល​មិនបាន​រំពឹងទុក ខណៈ​នៃ​ការឡើង​ថ្លៃ​ប្រាក់ renminbi ជះឥទ្ធិពល​តាមរយៈ​តម្លៃ​ស​និទាន ទៅក្នុង​តារាង​តុល្យភាព នៃ​សហគ្រាស និង​ធនាគារ​នានា ក៏​នឹងមាន ផលវិបាក​ដែល​អាច​ហៀរហូរ​ចូលទៅ​ប្រទេស​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍​។​

​សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍ ភាគច្រើនបំផុត មិនមាន​ជំហរ​រឹងមាំ​ដើម្បី​ទប់ទល់​នឹង​ភាពមិនច្បាស់លាស់​ខាង​សេដ្ឋកិច្ច និង​ការភ្ញាក់ផ្អើល​ណាមួយ នៅ​ឆ្នាំ ២០១២ ជាង​ស្ថានភាព​ដែល​ពួកគេ​ស្ថិតនៅ​កាលពី​វិបត្តិ​ហិរញ្ញវត្ថុ​សកល​វាយលុក​កាលពី​ឆ្នាំ ២០០៨ ទេ​។ ពិតណាស់ អតិផរណា​កំពុងតែ​ចុះខ្សោយ ការ​បំរុង​ក្រៅប្រទេស​កំពុងតែ​មានប​រិ​បូរ​ណ៌ ហើយ​កំណើន​ក៏មាន​ភាព​ក្លៀវក្លា​។ តែ ប្រទេស​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍ ភាគច្រើន កំពុងតែ​អស់​លំហរ​សារពើពន្ធ​ហើយៗ នេះ នឹង​កំរិត​នូវ​ជំរើស​គោលនយោបាយ​សាធារណៈ ក្នុងការ​ជំរុញ​សេចក្តីត្រូវការ​ក្នុងស្រុក ក្នុងករណី​មានការ​ធ្លាក់ចុះ​សកល​មួយ​ថ្មី​ទៀត​។ ជាងនេះទៀត មានការ​សង្ស័យ​យ៉ាងខ្លាំង​ថា តើ​ចិន នឹង​ចូលទៅ​ជួយ​ជាថ្មី​ម្តងទៀត ជាមួយនឹង​កញ្ចប់​ជំរុញ​សេដ្ឋកិច្ច​ដ៏​ធំ​ទៀត​ទេ ដោយសារ​ថា​រដ្ឋាភិបាល​នៅឯ​នោះ កំពុងតែ​ដោះស្រាយ​អ្វីដែល​នៅ​សេសសល់​ពី​បញ្ហា​ដែល​ទើប​កន្លងទៅ​។ នៅ​ទីបំផុត ដោយ​លើក​ប្រទេស​សិង្ហ​បុរី មួយ​ចេញ សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍ ពឹងផ្អែក​ក្នុង​កំរិត​ខុសៗ គ្នា លើ​ការនាំចេញ​ទំនិញ និង​ធនធានធម្មជាតិ ហើយ​តម្លៃ​ទំនិញ ក្នុងពេល​ខាងមុខនេះ ក៏មាន​សភាព​មិន​ខ្ជាប់ខ្ជួន​ផងដែរ​។​

​តាម​វ៉ែ​ប​សាយ​ត៍ Bloomberg ថ្ងៃ ២៧ កុម្ភៈ ២០១២ អោយដឹងថា ប្រធាន​ធនាគារពិភពលោក Robert Zoellick អះអាងថា ចិន នឹងមាន​ការថយចុះ​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច​តិចតួច​នៅ​ឆ្នាំនេះ ទោះបីជា​រដ្ឋាភិបាល​ត្រូវធ្វើ​ការរុះរើ​សេដ្ឋកិច្ច ដើម្បី​គ្រប់គ្រង​វិត្ថារ​កម្ម​សំរាប់​ពីរ​ទសវត្ស​ខាងមុខ​នោះ​ក៏ ដោយ​។ បន្ទាប់ពី​មានការ​វិភាគ​ជាច្រើន​ថា សេដ្ឋកិច្ច​ចិន នឹងត្រូវ​ថយចុះ​យ៉ាងខ្លាំង​ដោយ​សេដ្ឋវិទូ​លោកខាងលិច​ជាច្រើន ក្នុងការ​ផ្សព្វផ្សាយ​របា​យ​ការ​ណួ​មួយ​ក្រោម​ចំណងជើង “​ចិន ឆ្នាំ ២០៣០” រៀបរៀង​ដោយ​អ្នកស្រាវជ្រាវ​ជា​ម្ចាស់​កម្ចី និង​រដ្ឋ​ចិន Robert Zoellick យក​ការសន្និដ្ឋាន​មួយ​ថា សេដ្ឋកិច្ច​ចិន អាច​នឹងមាន “​ការ​ចុះចត​ក្នុង​កម្រិត​សម្រាល​ទម្ងន់​បាន​” ដោយ​ជុន​ជា​មតិ​ថា ប្រទេស​ចិន​ត្រូវ​រៀបចំ​តួនាទី​របស់​រដ្ឋាភិបាល​ឡើងវិញ កែសំរួល​រចនាសម្ព័ន្ធ​សហគ្រាស​រដ្ឋ និង​ជា​បណ្តើរៗ អនុញ្ញាតអោយ​មាន​អត្រា​ការប្រាក់​កំណត់​ទៅតាម​ទីផ្សារ​។

​កាលពី ខែវិច្ឆិកា ២០១១ ធនាគារពិភពលោក បាន​និយាយថា ចិន កំពុង​ឆ្ពោះទៅ​មានការ​ថយចុះ​បន្តិចបន្តួច​ក្នុង​កំណើន​លើសពី ៨% ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១២ ហើយក៏​មានលទ្ធភាព​ដើម្បី​នឹង​សម្រាល​ការប៉ះទង្គិច​នៃ​សេដ្ឋកិច្ច​របស់ខ្លួន ពី​ការរីក​រាលដាល​នៃ​វិបត្តិ​បំណុល​អឺរ៉ុប​ផងដែរ​។ របាយការណ៍ ចិន ២០៣០ បាន​ជម​រុញអោយ​ចិន “​ពង្រឹង​ប្រព័ន្ធ​សារពើពន្ធ​” និង​ធានាថា “​រដ្ឋាភិបាល​មូលដ្ឋាន មាន​ហិរញ្ញប្បទាន​គ្រប់គ្រាន់ ដើម្បី​ស្រាយ​ការទទួលខុសត្រូវ​កាន់​តែ​ធ្ងន់​ឡើង និង​ឡើង​មិន​ឈប់​”​។ គួរ​បញ្ជាក់ថា រដ្ឋាភិបាល​មូលដ្ឋាន​ចិន មាន​ឲ​បំណុល​ប្រមាណ​ជា ១,៧ ពាន់​/​ពាន់​លាន​ដុល្លារ នៅ​ដំណាច់ឆ្នាំ ២០១០ ក្នុងនោះ ៧៩% ត្រូវ​សង​ទៅ​ធនាគារ​។​

​ពិតណាស់ ប្រទេស​និ​មួយ​នៅ​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍ មាន​ស្ថាន​ភាពមិន​ដូចគ្នា​ទេ​។ នៅ​ចុង​ម្ខាង​គឺ ឥណ្ឌូនេស៊ី ដែលមាន​ជំរើស​នយោបាយ​ច្រើន ដោយសារ​តែមាន​កំណើន​រឹងមាំ (៦.៤% ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១១) មាន​បន្ទុក​បំណុល​រដ្ឋា​ភិ​បាល និង​ក្រៅប្រទេស​ទាប ហើយ​មាន​ឱនភាព​សារពើពន្ធ​តូច​ផង​។ នៅ​ចុង​ម្ខាង​ទៀត គឺ​វៀតណាម ដែល​រងគ្រោះ​ពី​ការវាយលុក​មួយដង​មួយ​យាម ពី​អស្ថេរភាព​ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច (​ដូចជា អតិផរណា​ឡើង​លើស ១៨% ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១១) បន្ត​នៅមាន​ឱនភាព​គណនី​ចរន្ត​ក្រៅប្រទេស និង​សារពើពន្ធ​ខ្ពស់ មាន​វិស័យ​សហគ្រាស​រដ្ឋ​ធំ ដែល​កំពុង​ត្រូវការ​អោយមាន​ការកែ​ទំរង់ និង​កំពុងតែ​រងគ្រោះ​ពី​ការកើនឡើង​នៃ​ចំនួន​កូដកម្ម​ការងារ​មិន​ផ្លូវការ​។​

​តាម​ទស្សនា​វ​ត្តី The Jakarta Globe ថ្ងៃ ១៥ កុម្ភៈ ២០១២ មានការ​យល់​មិន​ចុះសម្រុង​គ្នា​រវាង​ប្រធានាធិបតី និង​រដ្ឋមន្ត្រី​ហិរញ្ញវត្ថុ ឥណ្ឌូ​ន​ស៊ី ស្តី​កំណើន​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១២​។ ខណៈដែល​ប្រធានាធិបតី ស៊ូ​ស៊ីឡូ​បាំ​បាំង យូ​ដ្យូ​ណូ មានជំនឿថា ឥណ្ឌូនេស៊ី អាច​សមិទ្ធិ​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច​បាន ៦,៧% ក្នុងឆ្នាំនេះ រដ្ឋមន្ត្រី​ហិរញ្ញវត្ថុ ហាក់ដូចជា​មិនសូវ​ជា​ច្បាស់​ក្នុង​ចិត្ត​ទេ​។ ការ​នេះ បានធ្វើអោយ​មានការ​បន្ថយ​ការព្យាករណ៍​កំណើន មក​ត្រឹមតែ​ក្នុង​រង្វង់​ពី ៦,៥% ទៅ ៦,៦% ដើម្បី​ឆ្លុះបញ្ចាំង​ពី​ផលប៉ះពាល់​ដែល​អាច​កើតមាន ពី​វិបត្តិ​អធិបតេយ្យ (​បំណុល​រដ្ឋាភិបាល​) និង​ការ​ថយកម្លាំង​សេដ្ឋកិច្ច​សកល​។ គួរ​កត់សំគាល់ថា សេដ្ឋកិច្ច​ឥណ្ឌូនេស៊ី ត្រូវបាន​ពង្រីក ៦,៥% កាលពី​ឆ្នាំ​កន្លងទៅ ធ្វើអោយ​ឥណ្ឌូនេស៊ី នាំមុខ​សេដ្ឋកិច្ច​រីក​ចំ​រី​ន​ថ្មី​ដូចគ្នា មាន​យ៉ាង ម៉ាឡេស៊ី និង​ថៃ​។​

​ល្បឿន​កំណើន​នេះ មានកំ​រិត​ខ្ពស់​ធៀប​ទៅ​ឆ្នាំ ១៩៩៦​។ គួរ​កត់សំគាល់ថា ទោះបីជា ឥណ្ឌូនេស៊ី អាស្រ័យ​ខ្លាំងណាស់​ទៅលើ​ការប្រើប្រាស់​ក្នុងស្រុក ដើម្បី​ជួយ​អោយ​ប្រទេស​អាច​ធន​ទ្រាំ​នឹង​ភាពមិនប្រាកដ​ប្រា​ជា​នៃ​សេដ្ឋកិច្ច​សកល​បាន​មែន តែ​ឥណ្ឌូនេស៊ី បានចាប់ផ្តើម​មើលឃើញ​សញ្ញា​ធ្លាក់ចុះ​នៃ​ការនាំចេញ​។ កំណើន​ការនាំចេញ​នៅក្នុង​ខៃ ធ្នូ ២០១១ បាន​ធ្លាក់​ទៅ​នៅត្រឹមតែ ២.២% ធៀប​ទៅ​ឆ្នាំមុន បន្ទាប់ពី​កើន​ដល់ ១០,២% ក្នុង​ខែវិច្ឆិកា​។ ក្នុងនោះ ថ្នាក់ដឹកនាំ​សេដ្ឋកិច្ច​ឥណ្ឌូនេស៊ី បានបង្ហាញ​នូវ​ការព្រួយបារម្ភ ពី​ការ​ហក់​ឡើង​នៃ​ថ្លៃ​ប្រេង​ឆៅ នឹង​ប្រការ​ដែលថា ឥណ្ឌូនេស៊ី អាច​នឹង​មិនអាច​សំរេច​គោលដៅ​ផលិត ៩៥០ ពាន់​ធុង​ក្នុង​មួយ ថ្ងៃ​នា​ឆ្នាំនេះ​។​

​ថ្ងៃ ០១ មករា ២០១២ តាម​វ៉ែ​ប​សាយ​ត៍ VOV អ្នកវិភាគ​បានកំណត់​ថា សេដ្ឋកិច្ច​វៀតណាម កាន់​តែមាន​ការពឹង​អាស្រ័យ​នស​ស​ដ្ឋ​កិច្ច​សកល ហើយក៏​មានការ​លំបាក​នឹង​អូសទាញ​ការវិនិយោគ​ត្រង់​ពី​បរទេស នៅក្នុង​ពេលខាងមុខ ដោយសារតែ​បញ្ហា​កើតមាន​នៅតាម​ក្រុមហ៊ុន​ធំៗ នៅឯ​បរទេស​។ មានការ​សិក្សា​ថា វៀតណាម នៅតែ​ជា​ចំណុច​ទាក់ទាញ​ក្នុង​តំបន់ គិតពី​ការទាក់ទាញ​ការវិនិយោគ​ត្រង់​ពី​បរទេស ហើយ​ថា ថ្វីបើ​មានការ​ធ្លាក់ចុះ​នូវ​ការវិនិយោគ​ត្រង់​ពី​បរទេស​ក៏ដោយ ក៏​មិនមាន​ការដកចេញ​ទៅវិញ​ច្រើន នូវ​ទុន​បរទេស ក្នុង​រយៈពេល​មួយ​យូរ​។ លោក Alain Cany ប្រធានសភា​ពាណិជ្ជកម្ម និង​ឧស្សាហកម្ម​អឺរ៉ុប និយាយថា “​ទំនុកចិត្ត​ក្នុង​ធុរៈកិច្ច​នៅ​វៀតណាម កំពុងតែ​ស្រុតចុះ ដោយសារតែ​ហេតុផល​មួយចំនួន ដូចជា ស្ថានភាព​ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច អតិផរណា និង​អត្រា​ការប្រាក់​ខ្ពស់​។​”

​យ៉ាងណាក្តី អ្នកសេដ្ឋកិច្ច​និយាយថា វៀតណាម មាន​កាល​នុ​វត្ត​ភាព​ដើម្បី​នឹងធ្វើ​អោយមាន​ចីរភាព​កំណើន ដោយ​គេ​បាន​លើក​ពី​សមាហរណកម្ម​សកល ពិសេស​ការចូលរួមរ​បស់​វៀតណាម​ក្នុង ភាពជា​ដៃគូ​នៃ​តំបន់​ប៉ាស៊ីហ្វិក ផ្តើមគំនិត​ដោយ​សហរដ្ឋអាមេរិក ដែលមាន​អ្នក​ជឿថា អាច​នឹង​ជួយ​អោយ​វៀតណាម ស្រូប​បាន​ទុន​បច្ចេកវិទ្យា និង​វិនិយោគ​ពី​លោក​ខាងក្រៅ​។ យ៉ាងណាក្តី សេដ្ឋកិច្ច​វៀតណាម​នៅ​ប្រឈមមុខ​នឹង​បញ្ហា​ជាច្រើន មានដូចជា​ដំណើរការ​រដ្ឋបាល ប្រព័ន្ធ​ពត៌មាន ថាមពល និង​ការដឹកជញ្ជូន​។ ជាការ​ពិតណាស់ថា សមាហរណកម្ម​សកល បាន​នាំអោយ​វៀតណាម​នូវ​ការ​ប្រឈម និង​កាលានុវត្តភាព​ក្នុងពេល​ជាមួយគ្នា តែ​អ្វី ដែល​សេដ្ឋវិទូ​ជាច្រើន​ចោទសួរ គឺ ជាមួយនឹង​កាលានុវត្តភាព តើ​វៀតណាម​នឹងធ្វើ​អ្វី ដើម្បី​អភិវឌ្ឍន៍​សេដ្ឋកិច្ច​ដោយ​ចីរភាព​។

​វៀតណាម​មាន​ផែនការ​អភិវឌ្ឍ​សេដ្ឋកិច្ចសង្គម ដែល​ចង់​រក្សា​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច ៦% និង​រក្សា​អត្រា​អតិផរណា​អោយនៅ​ក្នុង​កំរិត​មួយ​ខ្ទង់​លេខ​។ ក្នុងពេល​ជាមួយគ្នា​នោះ តាម​ផែនការ វៀតណាម​ចង់អោយ​កំរិត​ការចំណាយ​ថវិការដ្ឋ ក្រោម ៤,៨% កំណើន​ឥណទាន​ត្រឹម ១៣% ទៅ ១៥% និង​ឱនភាព​ពាណិជ្ជកម្ម​ត្រឹម ១១% ទៅ ១៣%​។​

​នៅក្នុង​ចន្លោះ​នៃ​ចុង​ទាំងសងខាង ឬ​ប្រទេស​ទាំងពីរ គឺជា​សេដ្ឋកិច្ច​ឯទៀត​នៃ​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍ ដែល​សេដ្ឋកិច្ច​និ​មួយៗ មាន​កម្លាំង និង​ភាព​ងាយ​រងគ្រោះ​ដោយឡែកៗ ពីគ្នា ដូចជា ថៃ ដែល​កំណើន​នឹង​កើនឡើង​ពី ចំណុច​ទាប​បំផុត​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១១ ក្នុងនាម​ជា​សេដ្ឋកិច្ច​កសាងឡើង​វិញ​បន្ទាប់ពី​ទឹកជំនន់​បំផ្លាញ​កាលពី​ឆ្នាំ​កន្លងទៅ ម៉ាឡេស៊ី មាន​ថវិកា​វិត្ថារ​កម្ម​រំពឹង​សំរាប់​ឆ្នាំ​នៃ​ការបោះឆ្នោត ឃើញថា​នៅមាន​កំនើន​ក្នុង​អត្រា​ប្រហាក់ប្រហែល​នឹង​ឆ្នាំ​កន្លងទៅ កម្ពុជា និង​ឡាវ បន្ត​ត្រូវបាន​ជំរុញ​ដោយ​ភាព​នៅ​សម្បូណ៌​ធនធានធម្មជាតិ (​ក្នុងនោះ​គិត​ចូល​វា​រី​អគ្គិសនី​ផង​) ក៏ដូចជា​ទីផ្សារ​កំពុង​កើនឡើង​ខ្លាំង ក្នុង​តំបន់​ក្បែរ​ខាង​ខ្លួន កត់សំគាល់​ជាងគេ​គឺ ចិន​និង​វៀតណាម ហើយ សិង្ហ​បុរី និង​ប្រ៊ុយណេ ដែលជា​រដ្ឋ​តូច តែមាន​ទ្រព្យ​នៃ​អាស៊ី​ភាគ​អ​គ្នេ​យ៍ ដែល សិង្ហ​បុរី ជំរុញ​ដោយ​អំណាច​របស់ខ្លួន ក្នុង​វិស័យ​ពាណិជ្ជកម្ម សេវា​នវានុវត្តន៍ និង​ថ្នាក់ខ្ពស់ រីឯ ប្រ៊ុយណេ ដោយ​អំណាច​នៃ​ប្រេង​របស់ខ្លួន​។​

​និយាយ​ពី​ប្រទេស​ថៃ កាលពី​ថ្ងៃ ២៤ កម្ភៈ ២០១២ មូលនិធិ​រូបិយវត្ថុ​អន្តរជាតិ បានចេញ​នូវ​ការរំពឹងទុក​ថា សេដ្ឋកិច្ច​ថៃ នឹង​ងើប​ឡើងវិញ​រឹងមាំ​នៅ​ឆ្នាំ ២០១២ នេះ ក្រោយពី​មាន​ទឹកជំនន់​ធ្ងន់ធ្ងរ ដែល​កំហិត​ដល់​អត្រាកំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១១​។ Thomas Rumbaugh ប្រធាន​ផ្នែក មូលនិធិ​សំរាប់​អាស៊ី​/​ប៉ាស៊ីហ្វិក នៃ​មូលនិធិ​រូបិយវត្ថុ និយាយថា ថៃ នឹងមាន​កំណើន​ម្តុំ ៥,៥% នៅ​ឆ្នាំ ២០១២ និង ៧,៥% នៅ​ឆ្នាំ ២០១៣​។ គ្រោះទឹកជំនន់ បាន​គោះ​ទម្លាក់​កំណើនសេដ្ឋកិច្ច​ថៃ ៣,៧% ពី​កំណើន​ក្នុង​ឆ្នាំ ២០១១ ដែល​ធ្វើអោយ​អត្រា​ពង្រីក​សេដ្ឋកិច្ច​មាន​សឹងតែ​មិនដឹង គឺ ០,១% ដោយ​ផលិតផល​ក្នុងស្រុក​សរុប​នៅ​ត្រីមាស​ទី​បួន រួញ​អស់ ១០,៧% គិត​ក្នុង​រយៈពេល​ជា​ត្រីមាស​ដូចគ្នា និង ៩% គិត​ជា​ឆ្នាំ​។​

Malaysia’s Dilemma អោយដឹងថា ធនាគារកណ្តាល បានដាក់​ចេញ​នូវ​វិធានការណ៍​មួយចំនួន ថ្មី ក្នុង​គោលបំណង​ជំរុញអោយមាន​ការប្រកួត​ប្រជែង​ជណ​រុញ​សេដ្ឋកិច្ចជាតិ និង​ជាពិសេស វិស័យ​ហិរញ្ញវត្ថុ​។ ធនាគារ សង្ឃឹមថា ការកែ​ទំរង់​មួយចំនួន នឹង​ជួយ​សំរាល​ផលប៉ះពាល់​នៃ​វិបត្តិ​សេដ្ឋកិច្ច​អឺរ៉ុប និង​ការគំរាមកំហែង នៃ​ការដែល​អាចមាន​រយៈពេល​មួយទៀត នៃ​ភាពមិនច្បាស់លាស់​នៃ​ទីផ្សារ​សកល​។​

​យ៉ាងណាក្តី ពី​ជ្រុង​នយោបាយ មេដឹកនាំ​បក្សប្រឆាំង Anwar Ibrahim រំពឹងថា រដ្ឋាភិបាល​លោកនាយក​រដ្ឋមន្ត្រី Najib Razak នឹង​រៀបចំ​ការបោះឆ្នោត​មួយឆ្នាំ មុន​កាលបរិច្ឆេទ​ដំណាច់​អាណត្តិ​រដ្ឋាភិបាល ដែល​ណោ​សល់​ជាង​មួយឆ្នាំ​ទៀត​។ Anwar Ibrahim បាន​ព្យា​ការណ៍​ថា នាយករដ្ឋមន្ត្រី Najib Razak នឹង​រៀបចំ​ការបោះឆ្នោត មុន​ខែ មិនា ២០១៣ ជាមិនខាន ដោយ​ឃើញថា រដ្ឋាភិបាល​បានប្រកាស​កម្មវិធី​គាំទ្រ​ប្រាក់ចំនូល ដែលជា​សញ្ញា​មួយ​ប្រាប់ថា រដ្ឋាភិបាល​សម្រុះ​ម៉ាឡេស៊ី ត្រៀម​ប្រជាជន​សំរាប់​ការបោះឆ្នោតជាតិ​ហើយ​។ មេដឹកនាំ​ប្រឆាំង​និយាយថា ម៉ាឡេស៊ី បាន​ធ្លាក់​ចុះទៅ​នៅក្រោយ​គេ​ក្នុង​តំបន់​ស្តីពី​ស្ថានភាព​សេដ្ឋកិច្ច ធៀប​ទៅ កូរ៉េខាងត្បូង តៃវ៉ាន់ សិង្ហ​បុរី ថៃ វៀតណាម និង​ថ្មីៗ នេះ ហ្វ៊ី​លី​ពី​ន ដែល​ទាញ​បាន​យ៉ាង​ធំ​នូវ​ទុនវិនិយោគ​បរទេស មាន​កំណើន និង​ភាព​ប្រកួតប្រជែង​ផង​។​

​ទោះបី ស្ថិតក្នុង​ស្ថាន​ភាពមិន​ដូចគ្នា​យ៉ាងណាក៏ដោយ សេដ្ឋកិច្ច​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​នឹង​ពិតជា​ជួបប្រទះ​នឹង​ការ​ប្រឈម​រួមគ្នា ខណៈដែល​ឆ្នាំ ២០១២ លាតសន្ធឹង​ទៅមុខ​។ ប្រទេស​ទាំងនេះ នឹង​សម្លឹង​ជាមួយ​ខ្សែ​ភ្នែក​ព្រួយបារម្ភ អំពី អឺរ៉ុប និង​សហរដ្ឋអាមេរិក ខណៈដែល​ឆ្នាំនេះ អាច​នឹង​នាំមក ឬមួយ ជាការ​ងើបឡើង​វិញ​ទាំងស្រុង ឬ​រប៉េះរប៉ោះ ឬក៏​ថា​មានការ​ធ្លាក់ចុះ​មួយទៀត នៅឡើយ​។ តាមផ្លូវ​ណាក៏ដោយ អ្នកធ្វើ​គោលនយោបាយ​អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍ ត្រូវតែ​ត្រៀមខ្លួន​ចំពោះ​ការសាកល្បង​នៃ​ពេលវេលា​ខាងមុខ ...៕

ទស្សនៈស្មេរ

ទស្សនៈ​លីលា ៖ សង្រ្គោះ ឬ​សង្រ្គប់?

មនុស្ស​២​ក្រុម​ដែល​ធ្លាប់​តែ​ប្រឆាំង​គ្នា​ ជា​សត្រូវ​សួរ​ពូជ​នឹង​គ្នា​បាន​សាក​ល្បង​មក​រួម​​បញ្ចូល​គ្នា ជា​ក្រុម​តែ​មួយ​ហើយ​ដែល​គេ​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ថា​ គណបក្ស​សង្រ្គោះ​ជាតិ។ មនុស្ស​ទាំង​២​ក្រុម​នេះ​មួយ​ក្រុម​ដឹកនាំ​ដោយ​«បង​ស៊ី» ជាមនុស្ស​ដែល​ចាញ់​រហូត ចាញ់​ទាំង​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ផង ហើយ​ក៏​ចាញ់​បោក​គេ​គ្រប់​តែ​អាណត្តិផង។ រៀង​រាល់​អាណត្តិ​គណបក្ស​ចាញ់​ឆ្នោត​ខ្លះ​តែង​យក​ក្រុម​«​បងស៊ី» មក​ឲ្យ​ជ្រក​​នៅ​ក្រោម​«កន្ទប» សម្ពន្ធ​ភាព​ប្រឆាំង​ដើម្បី​ត​ថ្លៃ​អំណាច​ជាមួយ​គណបក្ស​ឈ្នះ​ឆ្នោត​... ដល់​តថ្លៃ​ត្រូវ​គ្នា​ក្រុម​«បង​ស៊ី» ត្រូវ​គេ​ធាក់​ចេញ​ដួល​ច្រងាប់​ច្រងិល​ ពេលក្រោក​ឡើង​វិញ​ឥត​ព្រម​មើល​ចំណុច​ខ្សោយ​ខ្លួន​ឯង​ទេ បែរ​ជា​ស្រែក​ជេរ​គេ​ថា ក្បត់​សម្ពន្ធ​ភាព។ ឯ​ក្រុម​«បងខា» គឺ​ជា​ក្រុម​ដែលចូល​ចិត្ត​ច្រងេងច្រងាង​បាន​ផល​ត្រឹមមួយ​ថ្នក់ អួត​ថា​សុទ្ធ​តែ​បាន​មួយ​ជង្រុក... និយាយ​មួយ​ម៉ាត់​ណា​ក៏​សុទ្ធ​តែ​គេ​មិន​ដល់​ខ្លួន​ដែរ... ហើយ​កុំ​ប្រហែស​ឲ្យ​សោះ ជាមួយ​«បងខា» បើ​ហ៊ាន​ប្រហែស​គឺ​ប្រហោង​ហើយ!!

អាន​អត្ថបទ​ទាំងស្រុង...

ទស្សនៈ​លីលា ​៖ ​អ្នកកាសែត​កំពុង​ធុញថប់​

...​ស្ដាប់​ចម្រៀង​អ្វី​ក៏​មិន​ពីរោះ​ដែរ​រាប់​តាំងពី​ចម្រៀង​របស់​ខេមរៈ សិរីមន្ត​រហូតមកដល់​ចម្រៀង​លោក​ព្រាប​សុវត្ថិ​...​មើល​ភាពយន្ត​រឿង​អ្វី​ក៏​អត់​ចូល​ភ្នែក​ដែរ រាប់ទាំង​រឿង​ភាគ​ចិន និង​កូរ៉េ​រហូតដល់​កុន«​កូនជ្រូក​» ដែល​ល្បី​សុសសាយ​ថា​ល្អមើល​រក​លេខ​ដាក់​គ្មាន​នោះ​...​ផឹកស្រា​អី​ក៏​អត់​ឆ្ងាញ់​ដែរ​ រាប់​តាំងពី​ស្រា​១៨​ឆ្នាំ​ឡើង​ទៅ​រហូតដល់​ស្រា​.​ស​ស្វាយរៀង ព្រៃវែង​...​ស្ដាប់​ក៏​អត់​ចូល​ត្រចៀក មើល​ក៏​អត់​ចូល​ភ្នែក ផឹក​ក៏​អត់​ត្រូវមាត់ ព្រោះ​កំពុង​តែ​មាន​អារម្មណ៍​ធុញថប់។

អាន​អត្ថបទ​ទាំងស្រុង...


ទស្សន​ស្មេរ ៖ មើល​ប្រជាធិបតេយ្យ​របស់​ក្រុម​ប្រឆាំង

នៅ​ពេល​ដែល​ការ​បោះឆ្នោត​ជាតិ​​អាណត្តិ​ទី ៥ កាន់តែ​ខិតចូល​មកដល់ ​ក្រុម​ប្រឆាំង និង​សម្ព័ន្ធ​មិត្ត​របស់​ពួកគេ​មួយ​ចំនួន បាន​និង​កំពុងតែ​ស្រែក​ប្រកូក​ប្រកាស​ទាំង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស និង​នៅ​លើ​​ឆាក​អន្តរជាតិ​ថា អវត្តមាន​របស់​ទណ្ឌិត សម រង្ស៊ី នៅ​ក្នុង​ការបោះឆ្នោត​ថ្ងៃទី ២៨ ខែ​កក្កដា ឆ្នាំ ២០១៣ ខាង​មុខ​នេះ គឺជា​ការ​ដើរ​ថយ​ក្រោយ​នៃ​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​នៅ​កម្ពុជា ដែល​ការពិត​សកម្ម​ភាព​របស់​ពួកគេ ត្រូវ​បាន​​មើល​ឃើញ ដើម្បី​គ្រាន់តែ​ធ្វើ​ឲ្យ​កិត្តិ​ស័ព្ទ​របស់​កម្ពុ​ជា​មាន​ភាព​ស្រអាប់​តែប៉ុណ្ណោះ។

អាន​អត្ថបទ​ទាំងស្រុង...


 

ទំនាក់ទំនង

  • អាសយដ្ឋាន: ផ្លូវជាតិលេខ​១, ភូមិឫស្សីស្រស់ សង្កាត់​និរោធ ខណ្ឌ​មានជ័យ រាជធានី​ភ្នំពេញ ប្រទេស​កម្ពុជា
  • ទូរស័​​ព្ទ:+(855) 012 45 2005
  • ទូរសា: +(855) 023 726 617
  • អ៊ីម៉ែល: sophak45@gmail.com
You are here ទស្សនៈស្មេរ អាស៊ី​អ​គ្នេ​យ៍​៖ ដំណើរ​សេដ្ឋកិច្ច ឆ្នាំ ២០១២